November, we zijn al een eindje de herfst in. De herfst is dit jaar laat begonnen, oktober was een warme en droge maand. Pas nu beginnen de bladeren echt te vallen. Tijd om onze tuin voor te bereiden op de winter.

Border

De meeste vaste planten zijn afgestorven nu. Overblijvende bloemstelen moeten nu weggesneden worden, om schimmelinfecties te voorkomen.

Afgestorven bladeren van bladplanten zoals hosta mag je gerust laten zitten. Deze bladeren zorgen voor een natuurlijke mulchlaag. Zo ontstaat een buffer tegen vrieskoude, en kunnen kleine diertjes zoals muizen of insecten een plaatsje vinden om te overwinteren.

Zolang het niet vriest kan je nieuwe planten aanplanten in de border. Ook bloembollen van lentebloeiers mogen nog steeds geplant worden.

Scheuren en verplanten van vaste planten mag gebeuren als de temperaturen boven het vriespunt blijven.

Houtige bladverliezende heesters zoals cornus (kornoelje) kan je nu insnoeien. De snoeiwijze is afhankelijk van de plant. De ene mag je net boven de grond afknippen, andere moet je snoeien op een bladknoop. Wil je zelf snoeien maar heb je geen ervaring, dan kan je nuttige snoeitips vinden via Google of in een vakboek in de bibliotheek.

Gevoelige planten zoals nerine kan je afdekken met gehakseld hout, bladafval of een laag stro. Eventueel kan je deze ook combineren.

Je border voorzien van een mulchlaag kan nooit kwaad. Wel is het aan te raden om luchtig materiaal te gebruiken, zoals (versnipperd) blad, compost, verteerde stalmest vermengd met blad of stro. In het voorjaar kan je deze mulchlaag dan inwerken.

Bomen en struiken

De sapstroom neemt af met de koudere temperaturen. Wil je dus een aantal takken wegzagen in een boom, vormsnoei of verjongingssnoei toepassen, dan is het nu het moment.

Zodra het blad allemaal gevallen is, mogen knotbomen ingeknot worden. Wel opletten dat je bij het knotten geen onnodige wondes maakt.

Bladverliezende struiken mogen ingesnoeid worden. Hou wel rekening met het bloeiseizoen en de manier van bloeien (op 1- of 2-jarig hout). Als je de foute scheuten wegsnoeit heb je volgend jaar geen bloei!

Groententuin

Het witloofseizoen komt er aan. Teel je zelf witloof, dan zal je merken dat het loof begint af te sterven. Oogst je wortels als het niet te hard vriest, en bewaar ze voor het inleggen op een koele donkere plaats.

Veldsla, krulandijvie en gewone andijvie kan je gerust verder telen, zolang de plantjes beschermd zijn tegen de koude.

Tomaten die nog in de serre staan mag je oogsten, en op een warme plaats in huis leggen. Dek ze af met krantenpapier. Tomaten rijpen af door warmte, niet door licht.

Aardbeiplantjes kunnen nu uitgeplant worden. Heb je weinig plaats in je tuin, dan kan je misschien een aardbeitoren bouwen?

Gazon

Ons gras bereidt zich voor op de winter. De zachte soorten sterven af om hun groeipuntjes te beschermen, de hardere soorten rijpen af om stevig te staan doorheen de winterkoude.

Terwijl in de border het bladafval mag blijven liggen, zelfs welkom is, moeten we toch zorgen dat er geen blad op het gras blijft liggen. Dit zorgt voor verstikking, ziektes en schimmels. Je kan bladeren verwijderen door het op te zuigen met je grasmaaier (zet deze op de hoogste stand), door het bij elkaar te blazen met een bladblazer, of good old fashioned door het bij elkaar te harken met een hark. Dit bladafval kan je kwijt in je border, of in de compostbak/hoop. Ook kan je een hoop puur bladafval bij elkaar gooien, en dit laten verteren. Zo maak je je eigen potgrond.

De winter is traditioneel een nat seizoen. Hou je gazon in de gaten. Vormen zich plassen? Dan heb je waarschijnlijk verdichte lagen. Probeer deze te doorprikken met een betonijzer, of neem een stukje gazon weg, boor een gat met een “Amerikaanse” handboor, vul dit met kiezel en zand, en leg het stukje gazon terug.

Tot halverwege november mag je, mits de temperaturen niet te laag zakken, nog compost strooien op het gazon. Doorheen de winter gaat die afbreken, en komen de voedingsstoffen vrij tegen dat de lente er is, en de worteltjes ze nodig hebben.

Kunstmest is nu helemaal uit den boze!

Een algemene regel: Wil je iets doen in je tuin, kijk dan eerst naar de thermometer. Duiken de temperaturen onder 0°C, blijf dan lekker binnen zitten!

(Dit is een blogpost van gastblogger Ntone. Ook gastblogger worden?)

(Foto: Marinalog)